کتاب تاریخ مختصر جهان

معرفی کتاب تاریخ مختصر جهان:

کتاب تاریخ مختصر جهان  از دوران انسان‌های اولیه و غارنشین شروع به روایت کرده و تا پایان جنگ جهانی اول که خودِ گامبریچ به چشم دیده را بازگو می‌کند.  او علاوه بر بازگفتِ رویدادهای مهم تاریخی به تشریح باورهای بسیاری از مذاهب دنیا از جمله یهودیت، هندوئیسم، بودیسم، مسیحیت و اسلام و پیروانِ آنها پرداخته و این دیدگاه‌ها را در روایتِ خود از رویدادها می‌گنجاند. این کتاب را به نوعی می‌توان فرهنگ‌لغت تاریخ دانست چرا که در 300 صفحه و 40 فصلِ کوتاه نمی‌توان آنطور که باید و شاید به تمامی رویدادهای تاریخی پرداخت. همچنین کتاب چندان وارد جزئیات نمی‌شود. اما همانطور که  در مقدمۀ کتاب توضیح داده شده، گامبریچ با نگارشِ این اثر سعی داشته تاریخ را به گونه‌ای روایت کند که نوجوانان و جوانان نیز به راحتی قادر به خواندن و درکِ آن باشند.

معرفی کامل کتاب تاریخ مختصر جهان:

کتاب حاضر برای اولین‌بار به زبان آلمانی برای خوانندگان جوان به چاپ رسید. گامبریچ این کتاب را در سال 1935 در 26‌سالگی در وین و درعرض شش هفته نوشت و بلافاصله پس از چاپ با موفقیتی بی‌نظیر روبه‌رو شد. نوۀ او در مقدمۀ کتاب به‌خوبی درمورد مایۀ الهام و روند نگارش و چاپ آن توضیح می‌دهد. کتاب بلافاصله پس از چاپ، به چندین زبانِ دیگر نیز ترجمه شد.

روایت کتاب حاضر از دوران انسان‌های اولیه و غارنشین شروع می‌شود و تا پایان جنگ جهانی اول را که خود گامبریچ به چشم دیده است، بازگو می‌کند. او علاوه‌بر بازگویی رویدادهای مهم تاریخی، باورهای بسیاری از مذاهب دنیا ازجمله یهودیت، هندوئیسم، بودیسم، مسیحیت و اسلام و پیروان آنها را تشریح می‌کند و این دیدگاه‌ها را در روایت خود از رویدادها می‌گنجاند. به‌نوعی، این کتاب را می‌توان فرهنگ‌لغت تاریخ دانست؛ چراکه در سیصد صفحه و چهل فصل کوتاه نمی‌توان آن‌طور که بایدوشاید به تمامی رویدادهای تاریخی پرداخت. کتاب چندان وارد جزئیات نمی‌شود و در نگارش آن، بسیاری از بخش‌های جهان نیز نادیده گرفته شده‌اند؛ اما همان‌طور که نوۀ او در مقدمۀ کتاب توضیح داده است، او با نگارش این اثر سعی داشته تاریخ را به‌گونه‌ای روایت کند که نوجوانان و جوانان نیز به‌راحتی قادر به خواندن و درکِ آن باشند. همچنین او خود در جایی گفته است که هدفش از نگارش تاریخ بدین‌صورت، این بوده است که اعداد و ارقام و اسامی تاحدودی کنار گذاشته شوند و خوانندگان تنها تاریخ را در قالبِ مروری بر تجربیات بشر در طول قرن‌ها مطالعه کنند. مطالعۀ این کتاب به کسانی که از تاریخ ‌گریزان هستند و آن را سلسله‌‌وقایعی از رویدادهای تلخ و ستیزه‌جویانه می‌دانند، خالی از لطف نیست.

قسمت‌هایی از کتاب تاریخ مختصر جهان:

یک هفته، هفت روز است. لازم نیست اسم روزهای هفته را به شما بگویم؛ چراکه خودتان آنها را می‌دانید؛ اما اصلاً می‌دانید روزهای هفته اسم‌های خود را چه زمانی و از کجا گرفته‌اند؟ یا اینکه چه کسی برای اولین‌بار آنها را به شکل هفته پشت‌سرهم چید، تا روزها همان‌طور که برای آدم‌های ماقبل‌تاریخ بدون اسم و ترتیب مشخصی می‌گذشتند، از پیِ هم نروند؟ باور عموم بر این بود که برخی از سیاره‌ها خوش‌شانسی و بعضی از آنها بدشانسی می‌آورند؛ برای مثال، مریخ سیارۀ جنگ بود و ونوس سیارۀ عشق. آنها به هریک از پنج سیاره‌ای که در آن زمان می‌شناختند، یک روز را اختصاص دادند که همراه با ماه و خورشید درمجموع، هفت روز شدند. درواقع، هفت روز هفته از اینجا شروع شد.

مینوتار، نیمی انسان و نیمی گاو بود که در یک هزارتو می‌زیست و یونانی‌ها را مجبور می‌کرد هرسال هفت پسر و هفت دختر جوان را به‌عنوان قربانی انسانی، برایش بفرستند. می‌دانید این داستان در کجا اتفاق افتاده است؟ در کِرِت اتفاق افتاده است؛ بنابراین، ممکن است تاحدی واقعیت داشته باشد.

در ایتالیا، مرد پاکدامنی بود که همچون بودا، در زندگی انفرادیِ فردِ توبه‌کار هیچ‌گونه آرامش درونی‌ای نمی‌دید. او راهبی به‌نام بِنِدیکت به‌معنای آمرزیده بود. او باور داشت مسیح فقط به‌دنبال توبه‌های ما نیست. انسان نه‌تنها باید خودش خوب باشد، بلکه باید اعمالش هم خوب باشند و اگر می‌خواهید کاری نیک انجام دهید، نشستن روی یک ستون هیچ فایده‌ای ندارد و باید تلاش کنید؛ بنابراین، شعار او این بود: دعا کنید و کار کنید!

فرمانروای ترک که سلطان نامیده می‌شد با خوشحالی به درخواست آنها پاسخ داد. او مدت‌ها بود که به‌دنبال جنگ بود؛ چراکه سربازان و جنگاورانش در خانه بیش‌ازحد قدرت گرفته بودند و او می‌ترسید از کنترل خارج شوند و خیلی خرسند بود که می‌تواند برای جنگ آنها را بفرستد؛ اگر برنده می‌شدند که چه بهتر و اگر شکست می‌خوردند از شرّشان خلاص می‌شد. متوجه هستید که چطور آدمی بود!

دربارۀ نویسنده، ارنست گامبریچ:

سِر ارنست هانس گامبریچ متولد 30 مارس 1909 (فوت: 3 نوامبر 2001) تاریخ‌دان متولد اتریش بود که در سال 1936 به انگلستان مهاجرت کرد و در سال 1947 پس از دریافت شهروندی بریتانیا، عمدۀ دوران زندگی کاری‌ خود را در بریتانیا سپری کرد. او کتاب‌های بسیاری در زمینۀ نقد هنری و تاریخ هنر به چاپ رسانده است که برجسته‌ترین آنها The Story of Art یا داستان هنر نام دارد و در ایران با نام تاریخ هنر به چاپ رسیده است. آثار او به روایی‌بودن و بیان مطالب با زبانی ساده شهرت دارند.